Aurreko artikuluan, teknologiaren bitartez elikagai-industria jasangarriagoa lortzeko bideak ikusi ditugu, baina ez duzu zertan konputazioan, programazioan, ingeniaritzan edo bioteknologian gradu bat izan behar sukaldaritza-munduari zure ekarpentxoa egiteko. Horretan datza, hain zuzen ere, zero waste mugimenduak. Seguru gaude lehenago entzun duzula termino hori, ezta? Baina, ba al dakizu zertan datzan?

Zero waste 70eko hamarkadan sortutako terminoa da, non erabilera bakarreko plastikoen erabilpena eta kontsumismoa, arazo bat izaten hasi ziren gizateriarentzat. Mugimendu horren helburua banakakoen hondakinak gutxitzea, soilik beharrezkoa dena kontsumitzea, eta ezinbestean sortzen diren hondakinak modu egokian jaurtzea da. Bizitzeko modu hori edozein arlotara eraman daiteke, eta sukaldea ez da salbuespena. Izan ere, Europar Batzordeak dioen bezala, Europar Batasunean 59 milioi tona (132kg buruko) janari baino gehiago galtzen dira alferrik urtean, berotegi efektuko gasen igorpenaren %16aren baliokidea. Ikaragarria da.

LOTU ONDO AMANTALA

Aldaketa handi hau zure sukaldetik bertatik hasteko, «soberan» duzun janaria aprobetxatzeko, eta «pertsonako 132 kg hondakin» hori gutxitzeko (koala bati ere loa kenduko lioke datu horrek) egin ditzakezun errezeta batzuk dakarzkizugu. Atera ezazu zure konfiantzazko kazolara eta amonaren baxera, hau interesgarri jartzear dago eta! (Orain, «Bai, Chef!» esateko momentua da).

1. 1. BARAZKI-SALDA KONTZENTRATUAREN KUBOTXOAK

   OSAGAIAK

   • 1kg barazki-soberakinak: amaierako zatitxoak, azalak edo bestelako edozein soberakin erabil dezakezu.
   • Belar usaintsu gustukoenak.
   • 4 berakatz-ale.
   • Kipula bat.
   • Bi koilarakada olio.
   • Gatza nahieran.
   • Ura.

   NOLA EGIN

   • Berakatza eta kipula frijituko ditugu, eta kolorea hartzen duenean, barazki-soberakinak gehituko dizkiogu, dena batera frijituz minutu batzuez.
   • Gatza eta belarrak gehituko dizkiogu.
   • Ura gehituko dugu (barazkiak guztiz tapatu arte), eta, ondoren, ordubetean egozten utziko dugu zaporea har dezan.
   • Ordua pasatakoan, sua altu jarriko dugu ura guztiz lurrundu dadin, barazkien kontzentratu bat izan arte.
   • Urik geratzen ez denean, sutik kenduko dugu eta txikitu egingo dugu, pasta fin bat izan arte. Ondoren, hoztu dadin utziko dugu.
   • Hoztean, orea izotz-molde edo etxean zehar daukagun bestelako molde batera botako dugu.
   • Orea izozkailuan sartuko dugu eta jada prest egongo dira edozein gisatu edo lapikokotan gozatzeko!

2. 2. ETXEKO OGI BIRRINDUA

   OSAGAIAK

   Ogi-soberakinak (ogi gogorra).

   NOLA EGIN

   • Ogia zati txikietan zatituko dugu.
   • Ogia txikituko dugu elikagai-prozesadore edo irabiagailu bat erabiliz, irina baino pixka bat potoloagoa den testura izan arte.
   • Labean sartzeko erretilu batean zabalduko dugu ogia eta 15 minutu utziko dugu barruan 150 gradutan.
   • Hoztu dadin utziko dugu eta gure elikagai gogokoenak birrineztatzeko prest egongo da.

3. 3. BANANA BREAD

   OSAGAIAK

   • Oso helduta dauden 4 platano (azal eta guzti).
   • 75g gurin.
   • 60g azukre beltz.
   • 50g azukre zuri.
   • 2 arrautza.
   • 225g gari-irin.
   • 15g legami.

   NOLA EGIN

   • Labea 180 gradutan berotzen jarriko dugu.
   • Moldea gurinez koipeztatuko dugu.
   • Platanoak zurituko ditugu eta fruta eta azala bananduko ditugu.
   • Fruta sardexka batekin zapalduko dugu.
   • Azala zatietan ebakiko dugu eta 5 minutuz irakingo dugu.
   • 5 minutu pasa ostean, ura kenduko dugu eta azalak ur hotzetan sartuko ditugu. Hoztu ostean, irabiagailu batekin txiki-txiki egingo ditugu.
   • Bitartean, gurina azukre tipo biekin nahastuko dugu.
   • Ondo nahastuta daudenean, arrautzak eta platanoak gehituko ditugu: fruta txikitua eta azal- irabiatua.
   • Osagai guztiak ondo nahastuta egon arte eragingo dugu.
   • Irina eta legamia gehituko ditugu.
   • Zatitxorik gabeko masa homogeneo bat izatean, molde batera bota eta labean sartuko dugu 40 minutuz.
   • Eta gozatzeko prest! (Kontuz, beroa dago!).