IDEIA BAT IZATETIK, ERREALITATERA

Unibertsitate guztietan sortu dira berrikuntza sustatzeko bulego eta planak, startupak sortzeko eta zabaltzeko orduan ikasleei laguntzeko. Hala ere, gutxik izan ohi dute arrakasta eta gutxik irauten dute urte bat, bi edo hiru (epe hori da, gutxi gorabehera, startup batek aurrera egin eta merkatuan finkatzea lortzeko behar duen denbora).

Arazo burokratikoak, langileekiko arazoak eta kontratazio-arazoak dira, besteak beste, startupek aurre egin beharreko oztopoetako batzuk. Halakoek agerian uzten dute bide hau hartzea ez dela erraza. Azken bi urteotako porrotak aztertuz gero, ikusi dezakegu arrakasta izatea eragozten duten arrazoiak bi direla: lan-talde egokia ez izatea eta sortzen diren ideiak eskema klasiko baten pean egituratzea, hau da, berritzaileak ez izatea.

ENDOGAMIA AKADEMIKOA

Ohikoa izan ohi da fakultate berean ikasten duten eta antzeko interesak dituzten ikasleek elkarrekin talde bat osatzea. Gainera, gehienetan, ikasle horiek berritzaileak izatea izan ohi dute beraien lehen lan-aukeratzat. Horraino, dena da ohikoa. Baina denek prestakuntza berdina jasotzen dutenez, elkarri ondo egokitzen zaizkien gaitasunak falta izaten dituzte. Fisika ikasten ari diren eta ideia berritzaile bat duten ikasleen talde batek sortu dezake startup bat, eta ezarri dezake hau merkatuan, baina ez da bide errazena.

Pentsa dezakegu orain falta zaiguna gero lortzeko aukera izango dugula: gero kontratatu ahal izango dugula norbait, azpikontrataziora jotzeko aukera izango dugula edo falta zaigunari erantzuteko formularekin topo egingo dugula. Baina ez dugu ahaztu behar startupez ari garela, hau da, kapitalik, bezerorik eta produktu amaiturik ez duen lantalde batez. Batzuen egoak, enpresa berriei oztopo egiten die, eta ezinezko egiten dute beste enpresa batzuekin lan egiteak dituen abantailak ikustea. Izan ere, gure ideiarekin bat datozen enpresekin lan egiten dugunean, startup sendoagoa lortuko dugu eta, era berean, bezero, kapital eta inbertitzaile gehiago lortuko ditugu.

LANTALDE TEKNIKOA

Nahiz eta teknologiaren inguruko ideia on bat izatea lehen pausoa izan daitekeen, merkaturatzeko orduan, ezinbestekoa da talde aproposa izatea. Lantalde teknikoa oso garrantzitsua da softwarea eta hardwarea sortzeko orduan zein diseinatzeko orduan. Hala ere, esku artean produktu aparta izan arren, ez gara inor izango ez bagara saltzeko gauza.

Inbertitzaile eta bezero berriak bilatzea startupa osatzen duten bazkideetako bati egozten zaion zigorra izan ohi da. Ezinbestekoa da marketin-plan bat prestatzea, baina taldeak prestakuntza teknologiko altua izan arren, Interneten aurkitutako edozein dossier kopiatzen bukatzen dute, eskema horri zentzu handirik gabe jarraituz.

Azken arazoa kontabilitate-administrazioa eta finantza-administrazioa ez desberdintzean datza. Kontabilitatea ordenaturik izatea, garrantzitsua izateaz gainera, legez eskatzen den zerbait da. Hala ere, askotan, uste izaten dugu nahikoa dela fakturak eta kobrantzak eguneratuta izatea.

Aurrekontuak, edo finantza-administrazioa deritzogun hori, dira enpresei arrakasta ekartzen dien alderdia (baita ideia berritzailerik ez duen enpresa baten kasuan ere). Gakoa ahalik eta aurrekontu errealistena egitea da, prezioa eta ordua zehaztasun handiz finkatuz eta lehia egiten diguten enpresen edozein eskaintza hobetuz. Soluzio aparta izan daiteke zenbait startup batzea eta bilatzea, enpresa sendo eta lehiakor bat osatzeko, krisi garaiotan.

GAUR EGUNERA EGOKITUTAKO NEGOZIO MOTA BAT

Aipatu beharreko beste oinarri bat salmenta-formula berrietara egokitzen jakitea da. Rentinga edo harpidetza-eredua moda bat baino gehiago da: softwarearen, zerbitzuen edo hardware mota guztien ingurunean aurki dezakegun soluzioa da.

Azken aldian ikusi dudan eredu adierazgarri bat da Estatu Batuetan egiten den betaurrekoen harpidetza-zerbitzua. Hilean behin kuota bat ordaintzen du bezeroak eta, harpidetzari esker, betaurrekoak edo armazoia aldatzeko aukera dute. Gainera, eredu hau ez zaigu arrotza egiten, jada ordaintzen baitugu telesailak eta filmeak ikusteko, auto bat alokatzeko, testuak prozesatzeko tresnak erabiltzeko edota bulegotika-paketeak erabiltzeko. Horregatik, salmentan oinarritutako soluzio klasikoko eredu bat planteatzeak badu gaur egun nolabaiteko zentzua. Hala ere, pentsatu behar dugu etorkizunean harpidetza bidezko salmenta-eredu hori izugarri garestituko dela.

GOVTECH ETA JABETZA-EZA

Momentu honetan, Administrazioaren barruan ere erabiltzen da aipatutako harpidetza-eredu hau. Orain arte, Administrazio Publikoak edozein startup beldurtzeko moduko baldintzak zituzten lehiaketen bidez funtzionatzen zuten.

Logikoa da gobernua ez arriskatzea ezer frogatu ez duen eta emandako zeregina betetzeko inolako bermerik ematen ez duten enpresa txikiekin. Orain arte martxan izan den ereduan, ohikoa da enpresa txikia korporazio handi baten zati bihurtzea eta hori aurkeztea lehiaketara, bazkide teknologiko gisa.

Startup askok aipatutako ideia hori erabili dute eta gobernuei, foru-aldundiei eta udaletxeei beraien zerbitzuak ofizialki eman dizkiete. Hala ere, Government (GOV) eta Technology (TECH) terminoak baliatuz, negozio eredu berri bat sortu da, harpidetza-ereduen bidez, teknologia Administrazioari helarazteko helburuarekin.

SaaS (Software as a Service) terminoa existitzen zen dagoeneko Administrazioak erabiltzen zuen negozio-eredu bezala, baina GovTech kontzeptuak beste teknologia batzuekin lan egin nahi du: robotika, adimen artifiziala, Big Data, konputazio kuantikoa eta gauzen Interneta, besteak beste, softwarea eta hardwarea bereizi gabe.

Aldaketa honek Administraziorako ateak irekitzen dizkio edozein startupi. Unibertsitateari eta ekintzaileei buruz hitz egin dugu, baina lanbide-heziketarentzat ere aukera handia da hau. Lanbide-heziketa ikasketak egiten jarraitzeko edo lana bilatzeko modutzat aipatzen dugu beti, baina atzean utzi ohi dugu berrikuntzaren sektorea. Unibertsitateak eta lanbide-heziketak startup sendo bat sortzeko bat egitea aztertu eta garatu beharreko bide berria da. Eta GovTech negozio-eredua soluzio teknologiko berritzaileetarako ate bat izan daiteke.