Gardentasunetik haratago: kontuak ematen dituzten erakundeak panela Bizkaiko Foru Aldundiko Gobernamendu Onaren, Herritarrenganako Laguntzaren eta Zerbitzu Digitalen zuzendari nagusi Josu Llanok aurkeztu eta moderatu du, eta erakunde horretako Herri Administraziorako eta Erakunde Harremanetarako diputatu Ager Izagirrek eta Gardentasunaren eta Gobernu Onaren Estatuko Kontseiluko kide Joaquín Meseguerrek parte hartu dute.

Hizlariei bidea eman aurretik, Josu Llanok gobernu irekiaren barruan kokatu du kontu-ematea, gardentasunaren estadiorik aurreratuena den aldetik. Kontuak ematea herritarren eskubidetzat eta erakundeen erantzukizun-betebehartzat hartzeaz gain, kontuak ematea oparotasunaren eta garapen jasangarriaren bektorea da, eta demokraziaren eta erakundeen kalitatearen alde egiten du.

Ager Izagirrek Bizkaiko Foru Aldundiak kontuak emateko duen eredua azaldu du, urteak daramatzan esperientzia finkatua. Bizkaiko Foru Aldundiak 360º kontuak emateko konpromisoa hartu du, agintaldi-planeko konpromisoetatik hasi (4 urteko kudeaketa-ziklo bakoitzerako ibilbide-orri nagusia da) eta herritarrek zuzenean baliatzen dituzten zerbitzuetaraino, plangintza sektorial batekin lotutako estrategia, plan eta programetatik igarota.

Jarraipena eta horri lotutako argitalpena herritarrekin zuzenean egindako topaketekin osatzen da. Topaketa horietan diputatu nagusiak parte hartzen du. Espazio horiei esker, gobernu-ekintza azaldu eta eguneroko esperientziatik nola hautematen den entzun daiteke. Elkarrizketak adierazleek beti jasotzen ez duten informazioa ematen du: herritarrek jarduereten inpaktuari buruz duten pertzepzioa, estali gabeko premiak, zailtasun zehatzak edo eskualdeen arteko desberdintasunak. Diputatu nagusiak azalpenak emateko eta balorazio horiek zuzenean entzuteko konpromisoa adierazi du.

Kontuak ematearen hirugarren dimentsioa foru-estrategia, -plan eta -programekin zerikusia duena da. Aldundiak ebaluazioak egiten ditu, baina egia da beharrezkoa dela horien sistematizazioan eta sailen eta foru-erakundeen arteko irizpideen homogeneotasunean aurrera egitea.

Helburu hori lortzeko, aktiboki parte hartzen da Euskadiko Gobernu Irekiaren III. Ekintza Planaren (2025-2028 2025-2028) 3. konpromisoan: "POLITIKA PUBLIKOAK EBALUATZEA, KONTUAK EMATEA AHALBIDETZEKO. Kontuak benetan ematera bideratutako politika publikoak ebaluatzeko esparru metodologiko bat definitzea ", gai horretan modu partekatuan aurrera egiteko aukera eskaintzen duelako.

Meseguerrek kontuak emateko erakunde konprometitua eta erreferentea sortzeko gakoetan zentratu du bere hitzarmena, Bizkaiko Foru Aldundiaren kontuak emateko ereduak dakarren jardunbide egokia balioetsiz. 360º-ko kontu-ematea, aldizka ebaluatutako zerbitzu-kartekin, GJHekin lerrokatutako aginte-plan batekin eta balorazio handiko herritarren topaketekin.

Kontuak ematea ez da hasten emaitzak argitaratzen ditugunean. Askoz lehenago hasten da, zer egingo dugun eta ondoren zer azaltzeko prest gauden erabakitzen dugunean. Kontuak ematea ezin da egon erakunde batek prozesuaren amaieran bere buruaz kontatzea erabakitzen duenaren mende. Hasieratik aurreikusi behar da, eta, beraz, politiken diseinuan, plangintzan eta eguneroko kudeaketan txertatu behar da.

Panelean jende asko egon da, eta agerian geratu da erakunde publikoetan eta gobernu irekian adituak diren eta interesa duten pertsonen artean kontuak emateak duen garrantzia eta interesa. NOVAGOB berrikuntza publikoari buruzko kongresua 2026an egin da, urriaren 29an eta 30ean, Donostian.