Kolonbiako emakume indigenak gatazkaren konponbidearen alde

Garapena

BFAko Lankidetza eta Aniztasuneko Zuzendaritzak Yeny Andrea Tascon eta Yoana Acosta Antiokiako Erakunde Indigenako (OIA) eta Kabildo Indigenen Cauca Iparraldeko Elkarteko (ACIN) liderren bisita jaso du. Horiek Euskadin zehar bira bat egin dute gizarteari bi dimentsiotan eragiteko eta interpelatzeko, instituzionalean eta zibilean, emakume indigenek beren lurraldeetan betetzen duten eginkizun politikoak balantza zein neurritaraino bultza dezakeen jakin eta uler dadin, gatazkaren azken konponbide iraunkorraren alde.

Yeny Tascon eta Yoana Acosta elkarrekin dabiltza beren aldarrikapen politikoekin, ametsekin eta gizarte-eraldaketarako horizonteekin, biak ere emakume indigenak eta eskubideen defendatzaileak direlako munduko herrialderik bortitzenetako batean, giza eskubideen defentsa egiteko. Nahiz eta Chami eta Nasa herriko emakumeek, Andeetako mendikateetan bizi diren herriek, beren jakintza eta nortasuna, elkarrekiko bizitza eta espiritualtasuna modu ezberdinetan ehuntzen dituzten, indarkeriaren kalte berberak jasaten dituzte eta ikuspegi komuna dute bakerantz abiatzeko.

Gerraren eta borroka armatuaren bideen aurkako jarrera bera dute; beren lurraldeak borroka armaturako eta indarkeria-sortzaile eta ingurumena suntsitzen duten jarduera ekonomikoetarako (legezkoak zein legez kanpokoak) erabiltzea gaitzesten dute.

Kultura-eraldaketaren bidean aurrera egiten jarraitu ahal izateko, beharrezkoa da egitura patriarkalak behin betiko erauztea, Estatuaren boterearen eta indigenen autogobernurako espazioen eremuetatik ere errepikatzen baitira. Horretarako, funtsezkoa da emakume indigenek politikan parte hartzea.

Hori erronka handia da oraindik ere emakumeentzat; izan ere, eztabaida politikorako eta erabakitzeko espazioetan sartzean, diskriminazio mota guztietan, estigmatizazioetan eta eragile armatuen indarkeria selektiboaren aurrean azalpen handiagoa izatean aurre egin behar diote, gizarte zibil antolatuaren eragiteko eta erabakitzeko gaitasuna indargabetu nahi baitute.

Yeny Tasconek (OIA), halaber, Lankidetza eta Aniztasun Zuzendaritzari “Emakumeek eta LGTBI biztanleriak tokiko ekintzak antolatzen dituzte oro har, beren eskubideak eska daitezkeelako, ikuspegi intersekzionaletik” urte anitzeko proiektuan lortutako aurrerapenak erakusteko baliatu du. Proiektu hori 2022an finantzatu zion Bizkaiko Aldundiak Mundubat Fundazioari.