Via Campesina Brasil mugimenduko emakumeen ordezkaritza batek Aniztasun eta Lankidetza Zuzendaritza bisitatu du, Brasilgo egungo testuinguruaren egoera azalduz, eta Bizkaiko Foru Aldundiak finantzatutako proiektuen bilakaera eta emaitzak Herrien Lankidetza eta Garapenerako Elkarteari partekatuz. Via Campesinak presentzia du nazioartean, eta nekazarien lana eta elikadura-subiranotasuna defendatzen ditu, eta 2017an Derion egin zuen VII. Nazioarteko Konferentzian indarra eman zitzaion nekazarien eta herritarren feminismoaren prozesuari. Ana Isabel Ramalho Santana eta Denilva Pinto De Araujo Dos Santos Movimiento de Pequeños/as Agricultores/as de Brasil-eko (MPA) ordezkariak dira, eta Elisiane Fatima Jahnekoa Movimiento de Mujeres Campesinas-eko (MMC) kidea da.

Aldundiak MMCren lana babesten du aspaldidanik eta oraintsuago, ”Erresistentzia Haziak: Nekazari eta Herri Feminismoa elikadura-subiranotasuna eraikitzeko Brasilen” proiektuaren bidez. MMCtik, Elisiane bat dator herrialdean nagusi den eredu agroesportatzailearen kezkarekin eta baso-soiltze praktikekin; Amazonian izan duen aurrerapenak zuzenean eragiten die komunitateei. Era berean, 2016an Nekazaritza Garatzeko Ministerioa desegin zen, eta gai hori Nekazaritza, Abeltzaintza eta Hornidura Ministerioan sartu zen. Ministerio horren ardura da, besteak beste, nekazaritza-esportazioko jarduerarekin lotutako politikak kudeatzea eta bultzatzea. Interesen kontraesanak herri- eta familia-nekazaritzaren zaintzara bideratutako ahalegin eta baliabide publikoak murriztea ekarri du. Egoera horren aurrean, eta errealitate gisa, Elisianek adierazi du, Brasilek elikagaien esportazioan protagonismoa duen arren, herrialdea urrun dagoela bere lurraldean batez ere emakumeengan gertatzen den elikadura-segurtasun ezarekin amaitzetik. Horren aurrean, kezkatzekoa da elikagaien erosketa publikoaren gastua murriztea.

Orain dela hamarkada bat baino gehiagotik ari dira lanean MPArekin, eta, zehazki, 2020tik, Erresistentzia feministak: brasildar nekazariek ekintza-plan estrategiko bat inplementatzen du bere eskubideen aldeko antolaketarako, prestakuntzarako, produkziorako eta borrokarako proiektuaren bidez,. Proiektu honetan, elikagaiaren bidez lan egiten da emakumeen autonomia eta indartzerantz. Orain arte ikusi diren emaitzen eta aukeren artean, Ana Isabel Ramalhok eta Denilva Pintok honako hauek identifikatu dituzte: emakumeen autonomia handiagoa; gazteek nekazarien eta herritarren feminismoaren lanean parte hartzea; hiriko eta landa-eremuko langileen arteko aliantzetan aurrera egitea; eta emakumeek nekazaritza-ekologiako ekoizpen-prozesuan duten partaidetza ikusgarriagoa izatea, hainbat mailatan. Era berean, handitu egin da emakumeen parte-hartzea espazio publiko eta politikoetan eta erakundearen eraikuntzan eta erabakiak hartzean, eta sexu-aniztasuna jorratu da, ordura arte askotan ikusezin bihurtzen zena. Azkenik, nekazarien eta herritarren feminismoaren prestakuntza bultzatzeko egin diren hainbat material ere erakusten dizkigute, komunitateetako biztanleria analfabetoaren parte-hartzea barne hartzen duten bideo laburrak egitea barne.

Proiektuaren ibilbidean, azpimarratzekoa da pandemian zehar elkartasun-estrategietan izandako parte-hartze garrantzitsua eta aldi horren ondorioz sortutako ikaskuntza batzuk. Horrela, Denilvak bat egiten du Zuzendaritzarekin, identifikatu ahal izan baitzuten online sartzeak aukera ematen zuela emakumeen eta beste kolektibo minoritario batzuen parte-hartze handiagoa hainbat espaziotan.

Testuinguru horretan, eta etorkizuneko erronkei begira, Emakume Nekazarien Mugimenduak eta Brasilgo Nekazari Txikien Mugimenduak lanean jarraitu nahi dute, emakumeen trebakuntzan eta indartzean, eta elikadura-subiranotasunaren eraikuntzan egiten duten lanaren ikusgarritasunean. MPAk herri-hornidurarako alternatibak proposatuko ditu, zirkuitu motzetan oinarrituta, trantsizio agroekologikorantz aurrera egin ahal izateko. Era berean, landa-hirietako prestakuntza, eragina eta aliantzak bultzatzen jarraituko dute, baita sexu-aniztasuneko lana ere.