www.bizkaia.eus/guregida


Zuzendaritzaren Jarraibidea Identifikazio zenbakia: 900006617

Heriotzaren ondoriozko doako eskualdaketak.(eraikitzen)


  

Abenduaren 5eko 13/2013 Foru Arauak honako hau ezartzen du 35.4 artikuluan:

"4. Artikulu honetan aipatutako besteren kapitalak erakarri eta erabiltzea ordezkatzen duten aktiboak direla eta, zergadunaren heriotzaren zioz halako aktiboak dohainik eskualdatzen badira ulertuko da ez dagoela kapital higigarriaren etekinik, eta ez da kapital higigarriaren etekin negatiborik konputatuko «inter vivos» kostu gabeko eskualdaketaren ondorioz.

Aurreko paragrafoan xedatutakoa kosturik gabeko eskualdaketa komisarioak testamentu-ahalordea edo oraingo eraginkortasuneko oinordetza-tituluren bat erabiltzearen ondorioz gertatzen denean ere aplikatuko da. Hori dela eta, oinordetza-tituluak zein diren Oinordetza eta Dohaintzen gaineko Zergari buruzko Foru Arauko 5. artikuluan ezarri da. (...)".

2015eko urriaren 3an indarrean jarri zen ekainaren 25eko 5/2015 Legea, EAEko Zuzenbide Zibilari buruzkoa; lege horretako 102. artikuluan oinordetza-ituntzat hartzen diren dohaintzak uztailaren 1eko 3/1992 Legeko 76. artikuluan bezala arautzen dira.

Ekainaren 25eko 5/2015 Legearen 102. artikuluan ezarritakoari jarraiki, "mortis causa" egindako ondasun jakin baten dohaintza oinordetza-ituntzat joko da, baita "inter vivos" ekintzaren bidezko ondasun guztien dohaintza ere, besterik hitzartu ezean. EAEko foru-legeria zibilak ez du zehazten zer ulertu behar den dohaintza unibertsaltzat. Hortaz, ondorio horietarako, Kode Zibileko 634. artikuluan xedatutakoari lotu behar gatzaizkio. Horren arabera, dohaintza unibertsala da dohaintza-emailearen oraingo ondasun guztiak barne hartzen dituena (eta haren inguruabarren arabera bizitzeko behar duena erreserbatu behar du), dohaintza jakina ondasun horien zati bati bakarrik eragiten diona den bitartean.

Hortik ondorioztatzen da ezin zaiola eman orainaldian eragina duen oinordetza-itunaren kalifikazioa dohaintza-emailearen ondarea bere osotasunean ez den ondasun jakin bat dohainik eskualdatzea baino ez dakarren negozio juridiko bati. Izan ere, oinordetza-itunaren atzean dagoena (eta hura ematean nahi dena) oinordekoaren izendapen itundua da, eta ez ondasun isolatuak "inter vivos" dohainik eskualdatzea.

Hortaz, puntu honetan Adrian Celaya Ibarra jaunari jarraituz, "inter vivos" ondorioak dituzten ondasun jakin batzuen dohaintzak, oro har, Kode Zibileko 624. artikuluan eta hurrengoetan xedatutako ohiko dohaintzatzat jotzen dira, oinordetza-itun batean gehituta ez badaude eta horren izaera ez badute. Horri dagokionez, ondasun isolatuen dohaintza bat oinordetza-itun bati gehitzen zaio baldin eta oinordetza-izendapen baten kontura egiten bada, eta izendapen horren esparruan gauzatzen bada. Alegia, oraingo eraginkortasuneko ondasun baten ondare esleipena izendatzaileak eta izendatutakoak horren alde adostu duten oinordetza-izendapenarekin batera jazotzen denean (kasuan kasuko terminoetan) eta izendapen horren kontura egiten denean.

Horren haritik, 2015eko martxoaren 25etik indarrean dagoen Oinordetza eta Dohaintzen gaineko Zergari buruzko martxoaren 25eko 4/2015 Foru Arauak honako hau dio 5. artikuluan: "Ondorio horietarako, eraginkortasuna unean bertan duten oinordetza-itun bat, ondasun berezi baten titulartasuna esleitzea dakarrena, kasu batean bakarrik hartuko da oinordetza-titulutzat: esleipen hori ondasun-xedapen zabalago baten parte bada, non, gutxienez, beste elementu bat egon behar den oinordeko-izendapenari lotuta, tresna itundu batean, beste ondare-elementu batzuei dagokienez. Beste kasu guztietan dohaineko eta "inter vivos" negozio juridikotzat hartuko da. Nolanahi ere, eraginkortasuna unean bertan duten oinordetza-itun bati ez zaio aurreko lerroaldean ezartzen eduki osagarria eskatutako itun hori oinordetza-titulutzat hartzeko, baldin eta titulartasuna esleitzen deneko ondasun berezia izendatzailearen ondareko elementu bakarra bada".

Beraz, honako kasu honetan ere oinordetza-izaerako negozio juridikoa dago: oinordetza-itunean ondasun bat baino gehiago sartzen bada eta haietako ezeinek ez badauka balio hutsalik, non eta ondasun bakoitzaren (banaka hartuta) esleipenarekin batera jaraunspen-esleipeneko beste elementu bat ere badago (beste ondasun bat).

Loturak

Ogasun Zuzendaritza Nagusiaren jarraibideak

Itzuli