Zinema: emakumeen eraldaketetarako etengabeko konkistan dagoen espazioa

Sentsibilizazioa

Zinemagilea. Ohar horretarako nola aurkeztu nahi zuten galdetu ziotenean, termino hori erabiltzeko eskatu zuen. Hala ere, Amal Ramsis (Egipto, 1972) zinemagile partikularra da. Mendebaldea kokatzen den irudimenezko zentro horren ertzetan sortu den zinemaren adierazgarri da, eta arauarekin bat ez datorren guztia kanporatzen du.

Amalek errealitatearen behatzaile gisa aitortzen du bere burua, eta zinema bere mekanismo bihurtu da ikusten duena, sentitzen duena, mugitzen duena kontatzeko. Egia esan, ia ezin du saihestu.

Horregatik, zinemagile gisa egindako ibilbidean, egungo gai politikoetan eta memoria historikoaren berreskurapenean parte hartu du. Udaberri Arabiarra, emakumeen eskubideak edo arabiar internazionalisten presentzia Europako historia hurbilerako une historiko erabakigarrienetako batean, hala nola Espainiako Gerra Zibilean, bere obra blaitzen joan dira. Beraz, ezkutatzen zaiguna ikusaraziko diguten hainbat historiarekin konprometitutako zinemaren aldeko apustu irmoa da.

Baina, zinema ere izan da Amalentzat itxuraz urrun dauden munduak elkartzeko aukera, puntu komunak eta sinergiak bilatuz. Horrela sortu zen emakumeek egindako “Zinemagileen artean” zinema-karabana. Zinema ibiltariaren erakusketa horrek 5 kontinentetako emakumeen proposamen zinematografikoa erakusten du hainbat herrialdetan. Bilbon, Bizkaiko Foru Aldundiko Lankidetzako eta Aniztasuneko Zuzendaritza Nagusiari eta Lankidetzaren Euskal Agentziari esker, 12 edizio izan ditugu.

Eta, hain zuzen ere, horixe izan da Amalen lanaren beste ezaugarri nagusietako bat. Emakume profesionalez inguratu da, emakumeek egindako zinema proiektatzen du edo komunikatzaile berrien prestakuntzan lan egiten du, bere begiradak munduaren analisian txertatzeko beharraz jabetuta.

Eta hori egin du, gure gizarte-ereduak adierazten duenaren aurka, emakumeen arteko sororitatea eta lan kolektiboa baliabide aberasgarri eta boteretsu gisa erabiliz gizartea falta diren ikuspegiez elikatzeko, gure gizarteak osatzen dituen mosaiko askotarikoa osatzen lagunduz.

Elkarrekin dauden botere ezberdinek milioika dolar inbertitzen dituzte urtero film handietan, ez bakarrik diru-sarrerak sortzeko, baita zinemak pentsamenduan eta gure imajinarioetan eragin handia duela ulertu dutelako ere.

Amalek bezala, emakume eta gizon askok ikusten dute komunikazioan aldaketarako tresna bat. Zinemak beste gizaki batzuekin konektatzen laguntzen digu, mugak gainditzen ditu eta geure errealitatea erakusteko aukera ematen du. Zinema, gainera, lehen pertsonan kontatzeko aukerarik ez duten pertsona edo kolektibo minorizatu guztien ahotsa izan daiteke.

Gizarte mugimendu eta erakundeentzat, zinema aliatu handia izan daiteke jendearengana iristeko, buruetan eta bihotzetan sartzeko. Komunikazioak, eta zinemak, horren adierazle nagusi gisa, balio dezake gizartea interpelatzeko, geure burua zalantzan jartzeko eta errealitatea birpentsatzera bultzatzeko. Eraldaketa eta aldaketa ez dira berehalakoak izango, baina komunikazioa bidearen hasiera izan daiteke.

Amal Ramsis elkarrizketa

Bizkaiko garapenerako GKEek badakite zinema funtsezkoa dela gizartea eraldatzeko tresna gisa. Hona hemen adibide batzuk:

Itxaso Díaz zinemagilearen “La historia de todos nosotras” dokumentalak, Mundubaten laguntzarekin, El Salvadorreko emakumeek beren gorputzen autodeterminazioaren alde egindako borroka kontatzen du. Dokumentala hemen ikus daiteke.

"Voces Sin Fronteras" (Mugarik Gabeko Ahotsak) dokumentalean, Mundu Bakean erakundeak lagunduta, Ana Haydeé Gómez, Paula Gómez eta Libertad Garrido guatemalarrek, hiru emakume zuzendarik eta gidoilarik, migrazio-mareen zergatiak, bidea eta ibilbide horietako aterpetxeetatik igarotzen diren pertsonen amets hautsiak kontatzen dituzte. Dokumentala ikusgai dago hemen.

“Emakumeentzako zinema-sorkuntzako laborategia” Entreamigos-Lagun Artean erakundeak eta AGACINE Guatemalako Ikus-entzunezkoen eta Zinematografiaren Elkartearekin batera garatuta. Emakumeentzako zinema-sorkuntzako laborategia sormenezko murgiltze-gune bat izango da, fikziozko, dokumentaleko, hibridoko edo esperimentaleko zinemaren ekoizpenean emakumeen begirada bultzatzea helburu duena, bai Guatemalan, bai Bizkaian.